Aşağıdaki görsellerde, elektrik tellerinin kış ve yaz aylarındaki görünümleri verilmiştir. Maddeler sıcaklık değişimlerinden etkilenir. Isındıklarında genleşir, soğuduklarında büzülürler. Bu durum, metal tellerde belirgin şekilde gözlenir.

Bir mühendis ekibi, yeni bir yüksek gerilim hattı döşemektedir. Proje şefi, "Telleri çok gergin çekmeyin, biraz pay bırakın." uyarısında bulunur.
1) Proje şefi bu kararı alırken maddelerin hangi özelliğini dikkate almıştır?
........................................................ ...................................................... ...............................................
2) Hava ısındığında, tellerde ne gibi bir değişim gözlenir?
........................................................ ...................................................... ...............................................
Açıklama / Çözüm Yolu:
1) Proje şefi bu kararı alırken maddelerin hangi özelliğini dikkate almıştır?
Hava ısındığında, sıcaklık artar. Metaller ısınınca genleşir, yani uzar. Elektrik telleri de metalden yapıldığı için sıcak havada uzayarak biraz daha sarkar. Bu durum genleşmenin bir sonucudur.
Soğuk havalarda ise sıcaklık azaldığı için teller büzülür ve daha gergin hâle gelir.
Bu yüzden mühendisler telleri döşerken hem yazın genleşmeyi hem de kışın büzülmeyi dikkate alırlar.
Kısaca:
Sıcak havada → genleşme → teller sarkar
Soğuk havada → büzülme → teller gerilir
2) Hava ısındığında, tellerde ne gibi bir değişim gözlenir?
Teller genleşerek biraz daha sarkar.
Ünite FB.6.5. Maddenin Ayırt Edici Özellikleri
Konu FB.6.5.1. Genleşme ve Büzülme
Kazanım FB.6.5.1.1. Isı etkisiyle maddelerin genleşip büzüleceğine yönelik bilimsel gözleme dayalı tahmin edebilme
Eklendi: 01.04.2026 23:06:49
|
Güncellendi: 01.04.2026 23:13:12
Kaynak: MEBİ